شمال ایران یا بطور کوتاه شُمال اصطلاحی است جغرافیایی که به سرزمینی نسبتاً کم‌وسعت اما سرسبز و حاصلخیز در جنوب دریای کاسپین و شمال رشته‌کوه البرز گفته می‌شود و شامل استان‌های گیلان و مازندران و بخشی از استان گلستان است.
استان گیلان
با جمعیتی معادل ۲۴۸۰۰۰۰ نفر در ساحل جنوب‌غربی دریای کاسپین قرار دارد. مرکز این استان شهر رشت است که در غرب رودخانه‌ی سفیدرود قرار گرفته است. مردم گیلان به زبان گیلکی صحبت می‌کنند و در مناطق غربی این استان زبان‌های تالشی و آذری رایج است. باران فراوان و رطوبت بالای هوا از مشخصه‌ اصلی اقلیم گیلان است. بندر انزلی در ساحل دریای کاسپین پرباران‌ترین نقطه‌ی ایران به شمار می‌رود.
استان مازندران
این استان در کرانه‌‌های مرکزی و شرقی دریای کاسپین قرار گرفته است. مرکز استان مازندران شهر ساری است و شهرهای بابل، آمل و قائمشهر از جمله شهرهای پرجمعیت این استان هستند. جمعیت این استان ۳۰۷۴۰۰۰ نفر است و مردم این استان به زبان مازندران صحبت می‌کنند. استان مازندران دومین استان پربارش در ایران است. هر چند حجم بارش سالیانه در شرق استان نسبت به غرب پایین‌تر می باشد.
استان گلستان
استان گلستان کمترین نوار ساحلی را با دریای کاسپین داراست. مرکز این استان شهر گرگان است. استان گلستان بیشترین مناطق با اقلیم خشک و نیمه خشک را در شمال ایران داراست که در شرق این استان واقع شده است.

سه استان شمالی که از آنها تحت عنوان شمال یاد میشود،سالانه میزبان میلیون ها نفر توریست هست که برای بهره گیری از طبیعت بسیار زیبا و سبز و همچنین دریای کاسپین وارد این خطه از خاک ایران میشوند.
در سال های گذشته دانشجویان بین المللی زیادی وارد این استان ها شده اند و در حال تحصیل هستند ،چرا که علاوه بر تحصیل میتوانند از طبیعت زیبا و دریای کاسپسن بهره مند شوند.
توریست ها با ماشین های شخصی یا قطار یا اتوبوس یا بوسیله هواپیما به این سه استان شمالی سفر میکنند.حمل و نقل عمومی داخل شهر ها به اتوبوس و تاکسی ختم میشود،چرا که به علت کوچک بودن شهرها نیازی به استفاده و احداث مترو نمیباشد.
شغل مرم این استان ها گردشگری،کشاورزی،دامداری میباشد.